+48 604 131 702 biuro@fugai.pl

Poprawa bezpieczeństwa wózków widłowych

Wózki widłowe to jedne z najbardziej niebezpiecznych urządzeń w przemyśle. Tak przynajmniej wynika ze statystyk. Wśród urządzeń transportu bliskiego tylko dźwigi powodują większa ilość incydentów kończących się urazami. Poniżej chciałbym podzielić się kilkoma propozycjami działań prewencyjnych, które maja na celu poprawę bezpieczeństwa użytkowania tych popularnych urządzeń.

Po pierwsze – wizualizacja

Przyczyną 90% wypadków z udziałem wózków widłowych są błędy w eksploatacji takie jak np. niewłaściwa konserwacja i kontrola urządzenia i jego układów zabezpieczających.

Obowiązek kontroli wózka widłowego narzuca Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 10 maja 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy użytkowaniu wózków jezdniowych z napędem silnikowym. (Dz. U. 2002, nr 70, poz. 650) z późniejszymi zmianami. Jest to powszechnie znany akt prawny i trudno wyobrazić sobie wózek bez, wymaganej przez to rozporządzenie, odpowiedniej książki dokumentującej przeglądy pojazdu. Trochę gorzej jest z wiedzą co właściwie powinno być skontrolowane. Bardzo często inspekcja ogranicza się do oględzin zewnętrznych. Całkowicie błędną praktyką, która jednak ma miejsce, jest mechaniczne wypełnianie takiej książki i bezrefleksyjne wpisy typu „brak uwag”.

Oczywiście przełożeni, którzy ostatecznie odpowiadają za bezpieczeństwo swoich podwładnych powinni, we własnym interesie, kontrolować prawidłowość wpisów. Książki wózków są jednak z reguły umiejscowione tak, aby nie przeszkadzały w codziennej pracy i dostęp do nich jest utrudniony. Skutkiem tego kontrole wymagają spędzenia kilku minut przy jednym wózku. Jeśli wózków jest więcej może okazać się, że sprawdzenie wszystkich pojazdów zajmuje od kilkunastu do kilkudziesięciu minut. Kto ma na to czas?

forkliftag3aRozwiązaniem tej sytuacji może być zastosowanie oznaczenia Forkliftag firmy Brady. Zgodnie z podejściem visual management, które przenika zarówno TPM jak i Lean, to co sprawia problem powinno być widoczne. Forkliftag jest mocowany na stałe do konstrukcji wózka w widocznym miejscu. Jest on wykonany z wytrzymałego tworzywa sztucznego, odpornego na warunki przemysłowe. Na wkładce, umieszczono z jednej strony detaliczną instrukcje przeglądu, zgodną z wspomnianym wyżej Rozporządzeniem, natomiast na odwrocie – miejsce do dokumentowania wykonania przeglądów. Wyjecie wkładki lub jej brak powoduje odsłonięcie znaku „zakaz używania wózka widłowego”. Dokładny opis jak działa Forkliftag znajduje się w jednym z moich poprzednich wpisów.

Po drugie – wszyscy odpowiadają za bezpieczeństwo

Niezachowanie należytej ostrożności było przyczyną 73% wypadków z udziałem wózków widłowych, które miały miejsce w latach 2003-2010. Producenci wózków nieustannie wdrażają nowe rozwiązania, które mają na celu poprawę bezpieczeństwa. Niestety słabym ogniwem tego procesu pozostaje człowiek. Zarówno operator wózka, jak i pieszy. Dlatego tak ważne jest budowanie świadomości zagrożeń ze strony wózków widłowych oraz systemu monitorowania i zgłaszania incydentów z ich udziałem. Oczywiście samo zgłaszanie sytuacji niebezpiecznych do niczego jeszcze nie prowadzi. Konieczna jest analiza i podejmowanie na jej podstawie działań korygujących i zapobiegawczych. Można zaobserwować silną, wprost proporcjonalną, zależność pomiędzy liczbą zgłoszonych incydentów, a ilością praktycznych działań podjętych na ich podstawie. To naturalna reakcja. Pracownicy, widząc, że ich głos jest realnie brany pod uwagę, chętniej angażują się projekty. Jeśli dodatkowo bezpośredni przełożony i kadra kierownicza dają osobisty przykład trudno mi sobie wyobrazić porażkę takiego przedsięwzięcia.

Etykiety magnetyczne „Zadzwoń do mojego szefa” stanowią próbę połączenia wszystkich opisanych wyżej jade_niebezpiecznieelementów. Od lat stosowane są przez niektóre firmy w transporcie drogowym. Przede wszystkim eliminują anonimowość i dają szansę powiadomienia osób odpowiedzialnych o niebezpiecznych zachowaniach. Z drugiej strony kierowca pojazdu z taką etykietą ma świadomość, że każde jego nieprawidłowe zachowanie może zostać natychmiast zgłoszone jego przełożonemu. W wielu przypadkach wystarcza to do ograniczenia ułańskiej fantazji.

Po trzecie – bezpieczeństwo techniczne

Zapewnienie bezpieczeństwa powinno w pierwszej kolejności zakładać użycie technicznych środków, takich jak odpowiednie rozwiązania konstrukcyjne, osłony, mechanizmy automatycznego wyłączenia itp., które umożliwią bezpieczne korzystanie z urządzenia. Jeśli po zastosowaniu tych rozwiązań pozostają zagrożenia, których nie można wyeliminować, np. z powodu natury procesu, należy zastosować środki organizacyjne takie jak piktogramy, komunikaty słowne, ostrzeżenia itp.

Producenci wózków widłowych stosują liczne zabezpieczenia techniczne w tym ograniczenie dostępu do wózka za pomocą kluczyka lub kodu numerycznego. Zabezpieczenia te są jednak często, świadomie lub nie, obchodzone. Jest to szczególnie niebezpieczne, gdy wózek jest niesprawny. Próba uruchomienia takiego wózka może skończyć się tragiczne. Z drugiej strony, najczęściej stosowane w takich przypadkach, umieszczenie tabliczki informacyjnej o przyczynie unieruchomienia, trudno uznać za rzeczywiste zabezpieczenie.

zestaw_LOTO_widlakOsobiście uważam, że dobrym zabezpieczeniem przed użyciem sprzętu przez osoby nieuprawnione jest zastosowanie systemu LOTO (Lockout Tagout). Rozwiązanie to zakłada zablokowanie możliwości uruchomienia obiektu przez odcięcie niebezpiecznej energii oraz jego odpowiednie oznakowanie. Blokada może być zdjęta wyłącznie przez osobę, która ją zakładała. W przypadku dłuższych awarii obowiązuje system przekazywania sobie odpowiedzialności za zablokowany obiekt.

Proponowane rozwiązanie jest oparte na standardzie LOTO. Pokrowiec nakładany na kierownicę jest spięty za pomocą stalowej linki z uruchamiającym pojazd przyciskiem nożnym w taki sposób, aby nie można było uruchomić wózka. Całość uzupełnia kłódka z jednym kluczykiem oraz etykieta, na której należy wpisać numer identyfikacyjny obiektu oraz informacje kto i dlaczego zablokował obiekt.

Opisane wyżej środki poprawy bezpieczeństwa użytkowania wózków widłowych, aby były skuteczne, wymagają odpowiedniego wdrożenia. Niezbędna jest przede wszystkim odpowiednia komunikacja i szkolenia.

Forkliftagi i etykiety magnetyczne można potraktować jako tzw. quick wins, gdyż czas ich implementacji jest stosunkowo krótki. Wdrożenie blokowania wózków opartego o standard LOTO wymaga trochę więcej wysiłku i czasu. Niezbędne jest napisanie choćby krótkiej instrukcji, przeszkolenia operatorów wózków, służb utrzymania ruchu i poinformowania osób, które będą uczestnikami, także biernymi, tego procesu.

 

Biuro Inżynierskie Fugai dostarcza wszystkie opisane wyżej narzędzia. Prowadzimy również kompleksowe wdrożenia obejmujące wstępny audyt, opracowanie dokumentów systemowych, dostawę narzędzi oraz przeszkolenie uczestników procesu.

Podoba Ci się to rozwiązanie?
Firma Fugai pomoże Ci je wdrożyć.

Nie trać czasu. Zostaw nam wiadomość!

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *